W Koranie nakazane jest obcięcie ręki osobie, która dopuściła się kradzieży. Czy ta kara za przestępstwo kradzieży nie jest, z perspektywy praw człowieka, karą zbyt surową?

Drogi Bracie / Droga Siostro,

Kradzież, oznaczająca „potajemne zabranie cudzego mienia z miejsca, w którym jest chronione, bez wiedzy właściciela”, jest jednym z fundamentalnych przestępstw przeciwko mieniu i prawu własności. Ochrona majątku pochodzącego z trudu i legalnego zarobku należy do podstawowych zasad Islamu. Islam uznał pracę i własność za święte, a za bezprawne naruszenie własności przewidział karę. W związku z tym, podobnie jak we wszystkich religiach objawionych i systemach prawnych, również w Islamie kradzież jest uznawana zarówno za przestępstwo w porządku prawnym, jak i za wielki grzech i hańbę z perspektywy religijnej i moralnej.

Kradzież to wielka zdrada, która rani serce, poprzez przywłaszczenie mienia zdobytego przez kogoś w pocie czoła; to zbrodnia, która nie mieści się w sumieniu. Ta zbrodnia istniała i istnieje w każdej epoce i w każdym miejscu. Z tego powodu wzniosła religia Islamu, aby wymierzona kara była adekwatna do popełnionego czynu, wprowadziła surową sankcję dla osoby dopuszczającej się tej bezduszności i nakazała obcięcie jej ręki. Gdyby ta sankcja była stosowana, ilość przypadków kradzieży zostałyby zredukowane do minimum.

Kradzież jest zakazana na podstawie dowodów z Księgi (Koranu), Sunny i konsensusu uczonych (idżma). W Koranie powiedziano:

„Złodziejowi i złodziejce obcinajcie ręce.” (Sura al-Ma'ida, 5/38).

Prorok (Pokój i błogosławieństwo Allaha niech będzie z Nim - asm) powiedział:

„Narody, które były przed wami, zginęły z tego powodu, że gdy kradzieży dopuścił się wśród nich człowiek szlachetny, puszczali go wolno. A gdy kradzieży dopuściła się osoba słaba, wymierzali jej karę.” (asz-Szaukani, Najl al-Autar, VII, 131, 136).

Gdy kradzież zostanie udowodniona, stosuje się karę obcięcia ręki (kara hadd). W przypadkach, gdy kara hadd nie jest wymagana, stosuje się odszkodowanie za wyrządzoną szkodę.

Prawnicy islamscy, w celu zapewnienia legalizmu, sprawiedliwości i słuszności w kwestii przestępstwa i kary, szczegółowo omawiali warunki, w jakich przestępstwo kradzieży uważa się za dokonane, warunki stosowania kary, a także wpływ takich czynników jak recydywa, przymus i przebaczenie na karę, tworząc w tej dziedzinie bogatą doktrynę prawną. W skrócie, aby przestępstwo kradzieży zostało w pełni uznane, poszukiwano warunków takich jak: brak okoliczności łagodzących, które częściowo lub całkowicie usprawiedliwiałyby popełnienie kradzieży (np. głód, stan wyższej konieczności (zaruret), przymus), umyślność i dobrowolność czynu, zdolność sprawcy do ponoszenia odpowiedzialności karnej, prawna ochrona skradzionego mienia oraz przekroczenie przez nie określonej minimalnej wartości.

W prawie islamskim kary są ostateczną i konieczną interwencją, którą można zastosować dopiero po podjęciu niezbędnych środków zapobiegawczych. Należy tu ponownie przypomnieć, że podstawowym celem Islamu nie jest ukaranie określonych osób, ale stworzenie warunków uniemożliwiających popełnienie kradzieży, zapewnienie rozwoju i równowagi ekonomicznej i społecznej, a także edukowanie i kierowanie ludźmi. Aby wszystkie te wysiłki w społeczeństwie odniosły sukces, niezbędne jest, aby edukacja i nauczanie religijne, ogólne wartości moralne społeczeństwa, a dodatkowo regulacje prawne i prowadzona oficjalna polityka były ze sobą spójne.

Bóg Wszechmogący nakazał karę za kradzież. W tych ogólnych warunkach, ręka, która odważy się na kradzież w islamskiej strukturze społecznej, staje się jak zgangrenowany organ, który należy odciąć.

O wierzący! Złodziejowi i złodziejce – czyli mężczyźnie i kobiecie, których kradzież została udowodniona bez żadnych wątpliwości i okoliczności łagodzących – obcinajcie ręce jako zapłatę za to, co uczynili, i jako przykładną karę (nekâl) od Allaha, czyli jako więzy, pułapkę, kajdany, aby więcej tego не czynili. Albowiem Allah jest Potężny (Aziz) i Mądry (Hakim). Jego nakazowi nie można się sprzeciwić, a Jego wyroki są pełne mądrości. „Prawo” jest pod Jego wzniosłą ochroną, a kara jest częścią Jego mądrości. W społeczeństwie muzułmańskim, które realizuje i stosuje nakazy i przepisy Allaha – który nie godzi się na niesprawiedliwość i zepsucie, który obdarzył ludzi rękoma i mocą, by pracowali dla dobra i prawdy; który zesłał tyle wersetów i praw, by chronić biednych, troszczyć się o potrzebujących i pomagać słabym; który nałożył obowiązki na zamożnych poprzez przepisy o jałmużnie (infak, zekat, sadaka) i wzajemnej pomocy, dając żebrakom i ubogim określone prawo do majątku bogatych – potajemne sięganie po cudze prawa, próba kradzieży mienia, do którego nie ma się żadnego prawa ani nawet wątpliwości co do tego prawa, jakby Allah tego nie widział, jest z pewnością atakiem na majestat Allaha i potajemną wojną z Nim. A karą za taką rękę jest jej obcięcie.

Niech więc nikt nie sądzi, że między przestępstwem a karą nie ma równowagi. Kara ta bowiem nie jest jedynie zapłatą za mienie, ale jest karą za czyn kradzieży, który jest potajemną zdradą i atakiem na majestat Allaha. Taka ręka sama włożyła się w ogień lub podstawiła pod miecz. Jest to dla niej i dla tych, którzy mogliby ją naśladować i zbłądzić, trwała przestroga od Allaha. Dzięki temu zarówno złodziej zostaje oczyszczony ze zepsucia (fesad), jak i inni. Następnie, fakt, że Allah Wszechmogący uznał tych, którzy w ten sposób atakują Jego majestat, za godnych tej kary i nałożył na nich te trwałe więzy, nie jest jedynie wynikiem gniewu, ale czystą mądrością. W społeczeństwie, w którym ta kara jest stosowana, kradzież zostaje wykorzeniona. Nie ma już rąk godnych obcięcia. Pod warunkiem jednak, że kara jest stosowana sprawiedliwie i bez żadnych wątpliwości, aby nie dopuścić do żadnej niesprawiedliwości. W przeciwnym razie majestat i mądrość Allaha objawią się w sposób odwrotny. Jeśli karą za bezprawny zabór mienia jest obcięcie ręki, to wyobraźmy sobie, jaka powinna być kara dla rąk, które bezprawnie obcinają rękę!

Oznacza to, że jeśli złodziej lub złodziejka, którzy wyrządzili sobie krzywdę, dopuszczając się kradzieży i powodując obcięcie własnej ręki, po wymierzeniu kary okażą skruchę (tauba) i poprawią swoje postępowanie, Allah, będąc Przebaczającym i Litościwym, z pewnością przyjmie ich skruchę. I nie ukarze ich dodatkowo w życiu ostatecznym, ale obdarzy ich miłosierdziem i przebaczeniem. Zatem na tych, którym obcięto rękę i którzy okazali skruchę, nie należy patrzeć z pogardą za to, że kiedyś kradli, ale należy im współczuć i im pomagać.

Poznaj Islam