Dowody na konieczność zmartwychwstania i istnienie życia wiecznego

Drogi Bracie / Droga Siostro,

Cechy nadane człowiekowi są dowodami na konieczność jego zmartwychwstania i istnienie życia wiecznego. Można to wyjaśnić w następujący sposób:

Śmiertelność człowieka, a pragnienie wiecznego życia

W wielu wersetach Świętego Koranu w sposób jednoznaczny wyrażona jest pewność śmierci i brak możliwości ucieczki przed nią: „Każda dusza zakosztuje śmierci” (Sura Al-Imran, 3:185; Al-Anbija, 21:35; Al-Ankabut, 29:57), „Wszystko, co jest na niej [ziemi], przeminie” (Sura Ar-Rahman, 55:26).

Niemożność znalezienia przez człowieka lekarstwa na śmierć oraz jego bezradność wobec niej wyrażone są w następujących wersetach:

Oryginał:

قُل لَّن يََّنْفَعَكُمُ ٱلْفِرَارُ إِن فَرَرْتُم مِّنَ ٱلْمَوْتِ أَوِ ٱلْقَتْلِ

Transliteracja: Qul laj janfa'akumu-l-firāru in farartum mina-l-mauti ałi-l-qatl

Polskie znaczenie: „Powiedz: «Ucieczka nie przyniesie wam pożytku, jeśli uciekacie od śmierci lub zabicia...»” (Sura Al-Ahzab, 33:16)

 

Oryginał:

قُلْ إِنَّ ٱلْمَوْتَ ٱلَّذِى تَفِرُّونَ مِنْهُ فَإِنَّهُۥ مُلَـٰقِيكُمْ

Transliteracja: Qul inna-l-mauta-lladhī tafirrūna minhu fa-innahu mulāqīkum

Polskie znaczenie: „Powiedz: «Zaprawdę, śmierć, od której uciekacie, z pewnością was spotka...»” (Sura Al-Dżumu'ah, 62:8)

 

Oryginał:

فَلَوْلَآ إِذَا بَلَغَتِ ٱلۡحُلۡقُومَ

وَأَنتُمۡ حِينَٕذٍ تَنظُرُونَ

وَنَحۡنُ أَقۡرَبُ إِلَيۡهِ مِنكُمۡ وَلَـٰكِن لَّا تُبۡصِرُونَ

فَلَوۡلَآ إِن كُنتُمۡ غَيۡرَ مَدِينِينَ

تُرۡجِعُونَهَآ إِن كُنتُمۡ صَادِقِينَ

Transliteracja: Fa-laulā idhā balaghati-l-ḥulqūm; ła antum ḥīna'idhin tanẓurūn; ła naḥnu aqrabu ilajhi minkum ła lākil lā tubṣirūn; Fa-laulā in kuntum ghayra madīnīn; tardżi'ūnahā in kuntum ṣādiqīn

Polskie znaczenie: „A kiedy dusza dojdzie do gardła, a wy w tym momencie będziecie patrzeć - My jesteśmy bliżej niego niż wy, lecz wy nie widzicie - to dlaczego, jeśli nie jesteście sądzeni, nie przywrócicie jej z powrotem, jeśli jesteście prawdomówni?” (Sura Al-Łaqi'ah, 56:83-87)

Prorok Muhammad (sollallahu alejhi łasallam – Pokój i błogosławieństwo Allaha z nim) również powiedział, że na każdą dolegliwość istnieje lekarstwo, z wyjątkiem starości i śmierci.(1)

W naszych czasach szybki postęp naukowy, medyczny i technologiczny nasunął niektórym pytanie: czy z czasem uda się znaleźć lekarstwo również na śmierć? Niektórzy, traktując te myśli jako pewnik, znaleźli kolejny pretekst do zaprzeczania istnieniu życia ostatecznego. Jednak wszystkie prowadzone prace i badania, zamiast znaleźć lekarstwo na śmierć, przeciwnie, dowiodły, że śmierć jest nieuniknioną rzeczywistością. Zasada al-mautu haqq (śmierć jest prawdą) za każdym razem się potwierdzała.

Popychani pragnieniem wieczności, ludzie poszukiwali świata, w którym mogliby żyć wiecznie i szczęśliwie. Aby osiągnąć ten cel, próbując unicestwić śmierć, zidentyfikowali setki jej przyczyn i sądzili, że eliminując je, pokonają śmierć. Jednak wszystkie te wysiłki nie przyniosły żadnych rezultatów, a każde działanie w tej materii tylko umacniało pewność śmierci.(2)

Alexis Carrel, po wymienieniu nieudanych prób w tej dziedzinie, stwierdza:

„Człowiek nieustannie i bez znużenia będzie poszukiwał wieczności i gonił za nią. Ale nigdy jej nie osiągnie. Ponieważ struktura człowieka podlega prawom wszechświata. Można zatrzymać fizjologiczny czas dla organów ludzkiego ciała, a nawet na krótki czas opóźnić śmierć, ale nigdy nie można jej pokonać, nie można zabić śmierci.”(3)

Stworzenie człowieka jako istoty rosnącej i rozwijającej się, uczyniło jego starzenie się i śmierć nieuniknionymi. Człowiek może znaleźć sposoby na dłuższe i zdrowsze życie, ale tak jak nie może zatrzymać starzenia się, tak samo nie może wyeliminować śmierci...

Materialne i duchowe cechy człowieka świadczą o istnieniu życia ostatecznego

Człowiek jest istotą, którą Bóg Wszechmogący stworzył w tym wszechświecie w najpiękniejszej postaci (Sura At-Tin, 95:4), wyposażył w materialne i duchowe organy oraz narzędzia (Sura Al-Infitar, 82:7), obdarzył wszystkim, czego potrzebuje (Sura Ibrahim, 14:34), ustanowił swoim namiestnikiem na ziemi (Sura Al-Baqarah, 2:30) i obficie obdarzył łaskami (Sura Al-Isra, 17:70). Do tego stopnia, że każda istota żywa i nieożywiona na ziemi dąży do człowieka, rywalizuje, by stać się człowiekiem.

Chociaż światło porusza się z zadziwiającą prędkością 300 000 km na sekundę, człowiek za pomocą myśli i wyobraźni dociera do słońca i gwiazd szybciej niż światło, swoimi myślami niemalże obejmując wszechświat.(4)

Podobnie jest z innymi materialnymi organami człowieka. W każdym organie pracują setki fabryk. Nawet w pojedynczej komórce realizowane są procesy, których nie dałoby się wykonać w wielkich fabrykach zajmujących kilometry kwadratowe.

Skoro taka jest materialna struktura człowieka, to jaka jest jego struktura duchowa, jego świat duchowy? O ile duch jest wyższy i wznioślejszy od materii, o tyle życie duchowe człowieka, jego zdolności i potencjał są w stanie zadziwiającym, niepojętym dla umysłów. W ludzkim duchu tkwią nieskończone potrzeby, zdolności i potencjał zdolny do odczuwania nieskończonych cierpień i przyjemności. Pod tym względem człowiek jest jak nierozwiązana zagadka.

Następujący dwuwiersz, przypisywany Alemu ibn Abi Talibowi, w zwięzły sposób wyraża miejsce i znaczenie człowieka we wszechświecie:

Uważasz się za małe ciało,

a przecież w tobie zwinięty jest wielki świat.(5)

Dlatego istota ludzka o takiej naturze nie może być pozostawiona sama sobie. Ta wielka troska, jaką jej okazano, nie może być po to, by po krótkim życiu trafiła do grobu, by już nigdy nie powstać. Przeciwnie, człowiek został stworzony dla innego życia, poza tym doczesnym. Cała jego istota świadczy o tym. Człowiek nie może już powiedzieć: „Jakie ja mam znaczenie, żeby dla mnie miał się zawalić wszechświat, nadejść Dzień Zmartwychwstania i zostać zbudowany nowy świat? Co się stanie, jeśli ja, w mojej małości, zaprzeczę, popełnię grzech?...”.(6)

Ten, kto zwróci uwagę na stworzenie człowieka, jego potencjał i zdolności, natychmiast zrozumie, że został on stworzony dla wiecznego świata. Podobnie jak człowiek, który widzi wielką rybę, taką jak wieloryb, miotającą się w małym stawie, od razu rozumie, że ta ryba nie należy do tego stawu, lecz do wielkich mórz i oceanów, tak samo jest z naturą człowieka. Natura ludzka, jej potencjał i zdolności świadczą i są dowodem na to, że została stworzona dla innego świata.

Nie można sądzić, że niezliczone zdolności i potencjał w człowieku zostały mu dane tylko na potrzeby tego doczesnego życia. Ponieważ tutaj większość z nich nie jest potrzebna. Co więcej, wiele zdolności i potencjału, uczuć i subtelnych władz, jeśli nie zostaną skierowane ku celowi, dla którego zostały stworzone, bardzo często zaciemniają świat człowieka, stając się jego utrapieniem. Na przykład, myślenie o przeszłych przyjemnościach, lęk o przyszłość, nadmierna chciwość i przywiązanie do świata, a w odpowiedzi na to brak zaspokojenia, zaciemniają jego świat, odbierając mu smak życia. Oznacza to, że te uczucia i władze nie zostały dane człowiekowi na potrzeby życia doczesnego, lecz po to, by zdobył życie wieczne. Ponieważ prawdziwy lęk o przyszłość jest potrzebny w odniesieniu do tego, co jest za grobem. Prawdziwa chciwość jest po to, by gromadzić zapasy na życie ostateczne. Prawdziwa miłość została dana dla życia ostatecznego i wiecznych przyjaciół... To są prawdziwe kanały dla tych uczuć i władz. W przeciwnym razie przynoszą szkodę, a nie pożytek.

Dlatego, jeśli założymy, że życia ostatecznego nie ma, człowiek pod względem stopnia i godności spada na pozycję niższą i bardziej nieszczęśliwą niż wszystkie zwierzęta.(7) Ponieważ cierpienia, nieszczęścia i klęski, jakich człowiek doświadcza w tym życiu, są liczniejsze niż u zwierząt. Człowiek, z powodu oczekiwania i myślenia, przeżywa ból i nieszczęścia zarówno przed ich nadejściem, jak i po nim. Zwierzę zaś tak nie ma, odczuwa ból tylko w momencie jego wystąpienia, dlatego jest spokojne. Nie niepokoi się, myśląc o przeszłości i przyszłości. Również korzyści, jakie człowiek czerpie z życia doczesnego, są mniejsze zarówno pod względem ilościowym, jak i pod względem przyjemności i spokoju, jakie dają, w porównaniu ze zwierzętami. Na przykład, jeśli spojrzymy na ilość, wół je więcej, wróbel więcej się rozmnaża. Jeśli spojrzymy na uzyskiwaną przyjemność i spokój, życie doczesne jest pełne nieszczęść i klęsk, trudności i udręk, a przyjemności są nieliczne jak kropla w morzu. Dlatego, jeśli nie ma innego świata, życia ostatecznego, w którym człowiek uwolni się od cierpień i smutków, a dostąpi czystych przyjemności i dóbr, to spada on na pozycję niższą i bardziej nieszczęśliwą niż wszystkie zwierzęta. Pod względem przyjemności i dóbr zwierzęta otrzymują większy udział niż on.(8)

Al-Dżauhari, w swoim komentarzu do poniższego wersetu koranicznego:

Oryginał:

لَآ أُقۡسِمُ بِيَوۡمِ ٱلۡقِيَامَةِ

وَلَآ أُقۡسِمُ بِٱلنَّفۡسِ ٱللَّوَّامَةِ

Transliteracja: Lā uqsimu bi-jaumi-l-qijāmah; Ła lā uqsimu bin-nafsi-l-lałłāmah

Polskie znaczenie: „Przysięgam na Dzień Zmartwychwstania! I przysięgam na duszę, która sama siebie obwinia!” (Sura Al-Qijamah, 75:1-2)

Oznacza to: «Z pewnością zostaniecie wskrzeszeni». Bóg Wszechmogący przysięga na wspaniałość Dnia Zmartwychwstania i na duszę, która dąży do wzniosłości, pragnie awansu. Jest to taka dusza, która nie zadowala się żadnym stopniem i zawsze pragnie kolejnego. Nie zadowala się żadnym stanem, lecz pragnie tego, co następuje po nim, pragnie tego, co jest wyżej. Dlatego ta przysięga jest jak przedstawienie dowodu na Dzień Zmartwychwstania. Bóg Wszechmogący jakby mówi: Miłość do wznoszenia się, obecna w waszych duszach, i pragnienie niezatrzymywania się na ograniczonym stopniu w tym doczesnym życiu, jest dowodem na istnienie innego życia, w którym człowiek osiągnie to, czego pragnie. Natura człowieka stanowi dowód na Dzień Zmartwychwstania. Pragnienia ludzi do osiągania wzniosłych stanowisk, ich pragnienie, chciwość, nieustanne dążenie do posiadania więcej majątku i wiedzy, niezatrzymywanie się na jednym stanie i niezadowalanie się nim – to wszystko jest dowodem na istnienie innego życia. Ludzka dusza jest bardzo chętna do badania, odkrywania nowych rzeczy. W jej naturze leży pragnienie zwyciężania i bycia lepszym od innych... W historii każdy władca pragnął panować nie tylko nad ludźmi, którymi już rządził, ale i nad innymi. Każdy bogacz pragnął więcej majątku niż ten, który już posiadał. Oczy człowieka nasyci tylko ziemia. Czy te pragnienia i żądze zostały w nas stworzone na próżno? Nie! Nie! Jest to spowodowane tajemnicą, która zostanie ujawniona dopiero po śmierci, w Dniu Zmartwychwstania. Gdyby człowiek nie miał celu w postaci życia wiecznego, wówczas życie byłoby pustką. Koniec porządku na ziemi byłby jawną stratą. A przecież każda siła w istotach żywych ma swój cel. Te skąpstwa, wojny, zatracanie się w naukach, zdobywanie majątku, przemoc, budowanie statków, wynajdowanie broni... po co te wszystkie wysiłki i pragnienia? Czy wszystko to jest dla tego doczesnego życia, które nie jest warte tego zmęczenia? Koran odpowiada na to pytanie w następujący sposób: Przysięgam na duszę, która sama siebie obwinia, która nie zatrzymuje się na żadnej granicy i goni za wzniosłymi stanowiskami. Znaczenie tej przysięgi jest następujące: Ta siła została umieszczona w waszych duszach, abyście w innym świecie mogli osiągnąć wszystko i nie być z niczego niezadowoleni.”(9)

Gdyby człowiekowi dano majątek Qaruna, mądrość Luqmana i królestwo Salomona, a nawet gdyby posiadł ziemię i wszystko, co na niej, niebo i wszystko, co w nim, zapytałby: „Czy jest coś więcej?”. Jakby wyrażając znaczenia, które boskie pióro zapisało w jego duszy, powiedziałby: Taki majątek (jakiego pragnę) może istnieć tylko w innym świecie, wyższym niż ten, i w innej krainie, która odpowiada moim żądaniom i zaspokaja moje pragnienia.(10)

Rzeczywiście, werset: „...zadowolili się życiem na tym świecie i znaleźli w nim spokój...” (Sura Junus, 10:7) również wskazuje, że w rzeczywistości człowiek nie powinien znajdować spokoju w tym doczesnym życiu, lecz powinien być w poszukiwaniu i tęsknocie za innym światem, i potępia tych, którzy próbują zadowolić się życiem doczesnym...

 

Przypisy:

1. Zob. Abu Dawud, Tibb, 1, t. II, s. 396; Ibn Madżah, Tibb, 1, t. II, s. 1137.

2. Khan, W., al-Islam Yetehaddâ, przeł. na arabski Zaferu'l-Islâm Han, Bejrut, 1985, wyd. 9, s. 79-80.

3. Khan, W., al-Islam Yetehaddâ, s. 81 (cytat za: Carrel, A., Man, the Unknown, s. 175).

4. Lakhovsky, G., L' Éternité La Vie et La Mort, Bibliotheque Charpentier, Paryż, s. 202.

5. Ali b. Abi Talib, Diwanu Emiri'l-Mu'minin, zebr. i oprac. A. el-Kerem, Bejrut, 1998, s. 45.

6. Nursi, B.S., w komentarzu do wersetu „On jest Tym, który stworzył dla was wszystko, co jest na ziemi”, mówi na ten temat: „W tym wersecie znajduje się wskazówka dotycząca potwierdzenia powrotu i usunięcia wątpliwości w tej kwestii. To tak, jakby ci niewierzący mówili: Jaką wartość i znaczenie ma człowiek i jakie ma stanowisko u Allaha, żeby dla niego miał nadejść Dzień Zmartwychwstania!? W odpowiedzi na taką wątpliwość Koran, poprzez wskazówki tego wersetu, mówi: Z podporządkowania niebios i ziemi dla jego korzyści wynika, że człowiek ma wysoką wartość. I znowu, z tego, że Allah nie stworzył człowieka dla stworzeń, lecz stworzenia dla człowieka, wynika, że człowiek ma wielkie znaczenie. I znowu, to, że Allah nie stworzył wszechświata dla Siebie, lecz dla człowieka, a człowieka stworzył, by oddawał Mu cześć, pokazuje jakie człowiek ma stanowisko u Allaha. Wszystko to pokazuje, że człowiek jest w tym wszechświecie bytem wyjątkowym i wyróżnionym, nie jest jak inne zwierzęta. Dlatego jest godzien, by doświadczyć istoty wersetu «potem do Niego zostaniecie zwróceni» (Sura Al-Baqarah, 2:28)” (Nursi, Iszaratu'l-I'dżaz, s. 281).

7. Zob. Raghib al-Isfahani, Tafsilu'n-Nesz'eteyn we Tahsilu's-Seadeteyn, s. 178.

8. Al-Fawi, s. 173.

9. Al-Dżauhari, t. XII, cz. 2, s. 308.

10. Al-Dżauhari, t. V, cz. 1, s. 110.

Poznaj Islam